<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X35n0648"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 648 高王观音经註释</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 648 高王观音经註释</title> <author>淸 周上智录出</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">35</idno>.<idno type="no">648</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2023-08-02 02:36:17 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">高王观音经註释</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00501"> <charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName> <mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping> <mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>驮</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[马*犬]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08504"> <charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName> <mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping> <mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>焰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15164"> <charName>CBETA CHARACTER CB15164</charName> <mapping cb:dec="998204" type="PUA">U+F3B3C</mapping> <mapping type="unicode">U+2EA07</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>顾</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(厂@((既-无)-日+口))*页]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15470"> <charName>CBETA CHARACTER CB15470</charName> <mapping cb:dec="998510" type="PUA">U+F3C6E</mapping> <mapping type="unicode">U+7CA4</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>粤</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(奥-辨+米)-大+ㄎ]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-09-29T11:40:42"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0175a" n="0175a"/> <lb ed="X" n="0175a01"/> <lb ed="X" n="0175a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 648-A 西来妙谛序</cb:mulu><head>No. 648-A <lb ed="X" n="0175a03"/><lb ed="R093" n="0927a01"/> 西来妙谛序</head> <lb ed="X" n="0175a04"/> <lb ed="X" n="0175a05"/><lb ed="R093" n="0927a02"/><p xml:id="pX35p0175a0501">盖闻。虞廷十六字。衍心法治统之传。 <lb ed="X" n="0175a06" type="honorific"/><lb ed="R093" n="0927a03"/>太上五千言。阐道德神仙之旨。<g ref="#CB15470">粤</g>稽内典。悉寓真诠。 <lb ed="X" n="0175a07"/><lb ed="R093" n="0927a04"/>溯三教之同源。唯经不易登群生于觉岸。在<persName>佛</persName>言慈。 <lb ed="X" n="0175a08"/><lb ed="R093" n="0927a05"/>是以净域灵根。辩才无碍。梵宫秘笈。慧业微闻。用能 <lb ed="X" n="0175a09"/><lb ed="R093" n="0927a06"/>廣济渡之梯阶。岂第结因缘于香火哉。今涵虚子。固 <lb ed="X" n="0175a10"/><lb ed="R093" n="0927a07"/>玄下弟子也。兼修戒定之力。发生刊佈之心。冀警劝 <lb ed="X" n="0175a11"/><lb ed="R093" n="0927a08"/>乎同门。藉宣扬为程课。遂取贝葉心传之所秘藏。优 <lb ed="X" n="0175a12"/><lb ed="R093" n="0927a09"/>婆夷塞之所受持。集以成书。寿诸世域。引枝寻源。资 <lb ed="X" n="0175a13"/><lb ed="R093" n="0927a10"/>其发轫。如高王观世音经般若波罗蜜多心经等品 <lb ed="X" n="0175a14"/><lb ed="R093" n="0927a11"/>经咒综卷。录呈 <lb ed="X" n="0175a15" type="honorific"/><lb ed="R093" n="0927a12"/>吕帝师牟尼文<persName>佛</persName>。阅定嘉之。命以西来妙谛。颜其帙。 <lb ed="X" n="0175a16"/><lb ed="R093" n="0927a13"/>嗟乎释氏之教。<anchor xml:id="nkr_note_add_0175a1601" n="0175a1601"/><anchor xml:id="beg0175a1601" n="0175a1601"/>已<anchor xml:id="end0175a1601"/>久晦矣。彼其七心多妄。四缚易婴。 <lb ed="X" n="0175a17"/><lb ed="R093" n="0927a14"/>徒嫌凿柄之機锋。谁作当头之棒喝。而君独吹光藜 <lb ed="X" n="0175a18"/><lb ed="R093" n="0927a15"/>火。披砾恒沙。思开淸净之门。俾入毘卢之界。愿可云 <lb ed="X" n="0175a19"/><lb ed="R093" n="0927a16"/>宏矣。顾说者谓。大藏琅函。遗编充栋。法门玉律。妙旨 <lb ed="X" n="0175a20"/><lb ed="R093" n="0927a17"/>传灯。悟入无言。证成因果。菩提明镜。无相胥归。何必 <lb ed="X" n="0175a21"/><lb ed="R093" n="0927a18"/>晨钟暮鼓。始勗虔修乎。抑知文字之益。所以闢真缄 <lb ed="X" n="0175a22"/><lb ed="R093" n="0927b01"/>讽习之勤。所以祛欲障。兹虽仓分稊米。实足囊括三 <lb ed="X" n="0175a23"/><lb ed="R093" n="0927b02"/>乘。诚解研钻。何殊薪传衣钵。将使情田自穫。性海无 <lb ed="X" n="0175a24"/><lb ed="R093" n="0927b03"/>尘。胸罗卍字。皈命金天。三年面壁。大众到梅子熟时。 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0175b" n="0175b"/> <lb ed="X" n="0175b01"/><lb ed="R093" n="0927b04"/>一笑拈花。居士闻木樨香否。果识即心是<persName>佛</persName>。奚论无 <lb ed="X" n="0175b02"/><lb ed="R093" n="0927b05"/>色非空。则不徒提畅宗风。而信<anchor xml:id="nkr_note_add_0175b0201" n="0175b0201"/><anchor xml:id="beg0175b0201" n="0175b0201"/>已<anchor xml:id="end0175b0201"/>门开甘露。不有大 <lb ed="X" n="0175b03"/><lb ed="R093" n="0927b06"/>觉入宝山。而手仍空。如是我闻。使顽石之头能点。</p><p xml:id="pX35p0175b0320" cb:place="inline">光 <lb ed="X" n="0175b04"/><lb ed="R093" n="0927b07"/>緖戊寅岁夏同玄求是子谨序于武林蓼花仙馆退 <lb ed="X" n="0175b05"/><lb ed="R093" n="0927b08"/>省室</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175b06"/> <lb ed="X" n="0175b07"/> <lb ed="X" n="0175b08"/> <lb ed="X" n="0175b09"/> <lb ed="X" n="0175b10"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 648-B 後<g ref="#CB02494">跋</g></cb:mulu><head>No. 648-B <lb ed="X" n="0175b11"/><lb ed="R093" n="0927b10"/> 後<g ref="#CB02494">跋</g></head> <lb ed="X" n="0175b12"/> <lb ed="X" n="0175b13"/><lb ed="R093" n="0927b11"/><p xml:id="pX35p0175b1301">夫高王观世音经。般若多心经。大悲陀罗尼神咒。准 <lb ed="X" n="0175b14"/><lb ed="R093" n="0927b12"/>提咒。传世最久。信奉持诵者廣。而消愆获福者无穷。 <lb ed="X" n="0175b15"/><lb ed="R093" n="0927b13"/>故灵验实迹。载诸各经咒本者。不知凡幾也。然虽有 <lb ed="X" n="0175b16"/><lb ed="R093" n="0927b14"/>刊布或经本或咒图。未能彙辑。固属易于印送。究未 <lb ed="X" n="0175b17"/><lb ed="R093" n="0927b15"/>成集阙然也。<note place="inline">予</note>素崇玄学。未谙禅修。先荷大士甄录。 <lb ed="X" n="0175b18"/><lb ed="R093" n="0927b16"/>上智传派。复蒙 <lb ed="X" n="0175b19" type="honorific"/><lb ed="R093" n="0927b17"/><persName>佛</persName>恩授记。悟静颁名。沐 <lb ed="X" n="0175b20" type="honorific"/><lb ed="R093" n="0927b18"/>圣德之栽培。<g ref="#CB15164">顾</g>涓涘之罔报。就于同善录中所辑禅 <lb ed="X" n="0175b21"/><lb ed="R093" n="0928a01"/>宗经咒斋期。录出寿世。以便崇奉者朝夕捧持。不致 <lb ed="X" n="0175b22"/><lb ed="R093" n="0928a02"/>卷轴纷纭。其灵验事实。同善录中。按篇俱在。兹不刊 <lb ed="X" n="0175b23"/><lb ed="R093" n="0928a03"/>列。庶昭简捷。幷请同玄乐君石友。恭楷付梓。板储西 <lb ed="X" n="0175b24"/><lb ed="R093" n="0928a04"/>湖昭庆慧空经房。印造流通。以廣其传。</p><p xml:id="pX35p0175b2416" cb:place="inline">时光緖戊寅 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0175c" n="0175c"/> <lb ed="X" n="0175c01"/><lb ed="R093" n="0928a05"/>岁 悟静周上智敬<g ref="#CB02494">跋</g></p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c02"/> <lb ed="X" n="0175c03"/> <lb ed="X" n="0175c04"/> <lb ed="X" n="0175c05"/> <lb ed="X" n="0175c06"/> <lb ed="X" n="0175c07"/><cb:docNumber>No. 648</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0175c08"/><lb ed="R093" n="0928a07"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead><anchor xml:id="nkr_note_orig_0175001" n="0175001"/><persName>佛</persName>说高王观世音经註释</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0175c09"/><lb ed="R093" n="0928a08"/> <lb ed="X" n="0175c10"/><lb ed="R093" n="0928a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">净口业真言</cb:mulu><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0175c1001">〇净口业真言</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c11"/><lb ed="R093" n="0928a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0175c1101">净者。洗涤而荡尽之。凡人造业。不外言行两端。口 <lb ed="X" n="0175c12"/><lb ed="R093" n="0928a11"/>过尤为易犯。必净涤之。方可修真养性也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c13"/><lb ed="R093" n="0928a12"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0175c1301">修利修利</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c14"/><lb ed="R093" n="0928a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0175c1401">修者。修持之谓。利者利<anchor xml:id="nkr_note_add_0175c1401" n="0175c1401"/><anchor xml:id="beg0175c1401" n="0175c1401"/>己<anchor xml:id="end0175c1401"/>而兼利人也。两句复之 <lb ed="X" n="0175c15"/><lb ed="R093" n="0928a14"/>重言。以申明之也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c16"/><lb ed="R093" n="0928a15"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0175c1601">摩诃修利</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c17"/><lb ed="R093" n="0928a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0175c1701">摩诃。大也。大有所修持。而後能利也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c18"/><lb ed="R093" n="0928a17"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0175c1801">修修利</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c19"/><lb ed="R093" n="0928a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0175c1901">愈修愈利也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c20"/><lb ed="R093" n="0928b01"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0175c2001">萨婆诃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0175c21"/><lb ed="R093" n="0928b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0175c2101">萨者。见也。婆者。一切平等也。诃者。一切法无因寂 <lb ed="X" n="0175c22"/><lb ed="R093" n="0928b03"/>静。无住淸净。不生不灭之義。言<persName>佛</persName>力普照。无分贵 <lb ed="X" n="0175c23"/><lb ed="R093" n="0928b04"/>贱智愚。尽致之淸净不生不灭也。</p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0175c24"/><lb ed="R093" n="0928b05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">净身真言</cb:mulu><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0175c2401">〇净身真言</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0176a" n="0176a"/> <lb ed="X" n="0176a01"/><lb ed="R093" n="0928b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a0101">身兼视听行动。言净身者。即非礼勿视。非礼勿听。 <lb ed="X" n="0176a02"/><lb ed="R093" n="0928b07"/>非礼勿动之谓。独擧言行两端。即谨言愼行也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a03"/><lb ed="R093" n="0928b08"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176a0301">修多利修多利</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a04"/><lb ed="R093" n="0928b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a0401">修身之道多端。必多方修之。方能有益也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a05"/><lb ed="R093" n="0928b10"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176a0501">修摩利</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a06"/><lb ed="R093" n="0928b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a0601">摩即摩诃也。言能修者。其利必大。与摩诃修利。句 <lb ed="X" n="0176a07"/><lb ed="R093" n="0928b12"/>浅深有别。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a08"/><lb ed="R093" n="0928b13"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176a0801">娑婆诃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a09"/><lb ed="R093" n="0928b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a0901">娑者。一切法平等。婆者。无言说義。诃者。一切法无 <lb ed="X" n="0176a10"/><lb ed="R093" n="0928b15"/>因。寂静无住。淸净不生不灭之義。言<persName>佛</persName>无言说。无 <lb ed="X" n="0176a11"/><lb ed="R093" n="0928b16"/>分贵贱智愚。尽致之淸净不生不灭也。</p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0176a12"/><lb ed="R093" n="0928b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">安土地真言</cb:mulu><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176a1201">〇安土地真言</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a13"/><lb ed="R093" n="0928b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a1301">人生履后土。而戴皇天。后土安。皇天亦安矣。人当 <lb ed="X" n="0176a14"/><lb ed="R093" n="0929a01"/>谨言愼行。後必求可对天地而无愧。故净身後。必 <lb ed="X" n="0176a15"/><lb ed="R093" n="0929a02"/>安土地。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a16"/><lb ed="R093" n="0929a03"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176a1601">南无三满多没<g ref="#CB00501">驮</g>喃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176a17"/><lb ed="R093" n="0929a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176a1701">天地以一万二千年。为一劫。自混沌後。空无所有。 <lb ed="X" n="0176a18"/><lb ed="R093" n="0929a05"/>天开于子。地闢于丑。人生于寅。人物渐生而渐满。 <lb ed="X" n="0176a19"/><lb ed="R093" n="0929a06"/>故云三满劫。交至酉戌亥。人物渐稀而渐少。故云 <lb ed="X" n="0176a20"/><lb ed="R093" n="0929a07"/>三减劫。是谓没<g ref="#CB00501">驮</g>喃。没无也。<g ref="#CB00501">驮</g>载也。没<g ref="#CB00501">驮</g>喃者。言 <lb ed="X" n="0176a21"/><lb ed="R093" n="0929a08"/>地无所载也。<persName>佛</persName>之修行。从三满劫。修至没<g ref="#CB00501">驮</g>喃。三 <lb ed="X" n="0176a22"/><lb ed="R093" n="0929a09"/>减劫。方成大道。</p><p xml:id="pX35p0176a2207" cb:place="inline">〇石亭和尙云。释迦修行。经三满 <lb ed="X" n="0176a23"/><lb ed="R093" n="0929a10"/>劫。第一阿僧祇满劫。奉侍宝相<persName>佛</persName>。至千<persName>佛</persName>等。第二 <lb ed="X" n="0176a24"/><lb ed="R093" n="0929a11"/>满劫。承事燃灯<persName>佛</persName>。至千<persName>佛</persName>等。第三满劫。供养勝观 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0176b" n="0176b"/> <lb ed="X" n="0176b01"/><lb ed="R093" n="0929a12"/><persName>佛</persName>及千<persName>佛</persName>等。一一无空过者。交至莊严减劫。初阎 <lb ed="X" n="0176b02"/><lb ed="R093" n="0929a13"/>浮人寿八万四千岁。身长八丈。凡过百年。命减一 <lb ed="X" n="0176b03"/><lb ed="R093" n="0929a14"/>岁。身减一寸。过千年。命减十岁。身减一尺。如是减 <lb ed="X" n="0176b04"/><lb ed="R093" n="0929a15"/>至十岁。身存一尺。尽矣。于减劫中。度生无量。前三 <lb ed="X" n="0176b05"/><lb ed="R093" n="0929a16"/>满劫。即是三增劫。凡过百年。身增一寸。命增一。岁 <lb ed="X" n="0176b06"/><lb ed="R093" n="0929a17"/>至千年。身增一尺。命增十岁。如是增至八万四千 <lb ed="X" n="0176b07"/><lb ed="R093" n="0929a18"/>岁。身增八丈。如是三满三减。为三大阿僧祇劫。释 <lb ed="X" n="0176b08"/><lb ed="R093" n="0929b01"/>迦方称万德圆满。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b09"/><lb ed="R093" n="0929b02"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176b0901">唵</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b10"/><lb ed="R093" n="0929b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176b1001">唵有二说。一指诸鬼神听。一指流注不生灭義。此 <lb ed="X" n="0176b11"/><lb ed="R093" n="0929b04"/>应指不生灭義而言。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b12"/><lb ed="R093" n="0929b05"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176b1201">度噜度噜</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b13"/><lb ed="R093" n="0929b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176b1301">噜者。合胎生卵生湿生化生而言。言<persName>佛</persName>之普度一 <lb ed="X" n="0176b14"/><lb ed="R093" n="0929b07"/>切也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b15"/><lb ed="R093" n="0929b08"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0176b1501">地尾萨婆诃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b16"/><lb ed="R093" n="0929b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176b1601">尾者。地之极边也。自中国蛮貊。至日月所照霜露 <lb ed="X" n="0176b17"/><lb ed="R093" n="0929b10"/>所坠之地。皆是也。萨婆诃。<anchor xml:id="nkr_note_add_0176b1701" n="0176b1701"/><anchor xml:id="beg0176b1701" n="0176b1701"/>已<anchor xml:id="end0176b1701"/>註上文。言<persName>佛</persName>法普照。 <lb ed="X" n="0176b18"/><lb ed="R093" n="0929b11"/>无分东西南北。中夏夷狄。尽度之而致淸净不生 <lb ed="X" n="0176b19"/><lb ed="R093" n="0929b12"/>不灭也。</p><p xml:id="pX35p0176b1904" cb:place="inline">〇上二句。合千古言。此句指天下言。通节 <lb ed="X" n="0176b20"/><lb ed="R093" n="0929b13"/>总言遍古今。合天下。<persName>佛</persName>于其中。普度一切也。</p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0176b21"/><lb ed="R093" n="0929b14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1"><persName>佛</persName>说高王观世音经</cb:mulu><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176b2101"><persName>佛</persName>说高王观世音经</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176b22"/><lb ed="R093" n="0929b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176b2201">观世音经众矣。而言高王观世音经者。以是经为 <lb ed="X" n="0176b23"/><lb ed="R093" n="0929b16"/>高王国所传出。较西藏诸经。尤为可信。曰<persName>佛</persName>说者。 <lb ed="X" n="0176b24"/><lb ed="R093" n="0929b17"/>以是经为观世音之所亲授。较他经为倍可珍也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0176c" n="0176c"/> <lb ed="X" n="0176c01"/><lb ed="R093" n="0929b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176c0101">观世音菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c02"/><lb ed="R093" n="0930a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176c0201">观世音者。观世间善恶因由也。菩之为言照。萨之 <lb ed="X" n="0176c03"/><lb ed="R093" n="0930a02"/>为言见。观世间善恶因由。而照见之也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c04"/><lb ed="R093" n="0930a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176c0401">南无<persName>佛</persName>。南无法。南无僧。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c05"/><lb ed="R093" n="0930a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176c0501">南无者。皈依也。<persName>佛</persName>家以<persName>佛</persName>法僧为三宝。<persName>佛</persName>即性之 <lb ed="X" n="0176c06"/><lb ed="R093" n="0930a05"/>体。即儒家天命之谓性。南无<persName>佛</persName>者。明心见性。法即 <lb ed="X" n="0176c07"/><lb ed="R093" n="0930a06"/>修行之道。即儒家率性之谓道。南无法者。修持而 <lb ed="X" n="0176c08"/><lb ed="R093" n="0930a07"/>至于明心见性也。僧大众之谓。南无僧者。教大众 <lb ed="X" n="0176c09"/><lb ed="R093" n="0930a08"/>修持。而归于心见性。即儒家修道之谓教也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c10"/><lb ed="R093" n="0930a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176c1001"><persName>佛</persName>国有缘。<persName>佛</persName>法相因。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c11"/><lb ed="R093" n="0930a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176c1101">相因即皈依也。言与<persName>佛</persName>国有缘者。方能皈依<persName>佛</persName>法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c12"/><lb ed="R093" n="0930a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176c1201">常乐我静。有缘<persName>佛</persName>法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c13"/><lb ed="R093" n="0930a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176c1301">常者。终身如一日。静常作净观。下净光两字可见。 <lb ed="X" n="0176c14"/><lb ed="R093" n="0930a13"/>所谓主静立人极也。不必专指淸净寂灭说。终身 <lb ed="X" n="0176c15"/><lb ed="R093" n="0930a14"/>能以主静为乐者。方谓有缘<persName>佛</persName>法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c16"/><lb ed="R093" n="0930a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0176c1601">南无摩诃般若波罗蜜。是大神咒。南无摩诃般若波 <lb ed="X" n="0176c17"/><lb ed="R093" n="0930a16"/>罗蜜。是无上咒。南无摩诃般若波罗蜜。是无等等咒。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0176c18"/><lb ed="R093" n="0930a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0176c1801">波罗蜜者。彼岸也。彼岸即<persName>佛</persName>之明心见性地位。般 <lb ed="X" n="0176c19"/><lb ed="R093" n="0930a18"/>若者。言有智慧。善破一切烦恼。转为妙用也。摩诃 <lb ed="X" n="0176c20"/><lb ed="R093" n="0930b01"/>者。大也。波罗蜜者。有六。或佈施。或持戒。或忍辱。或 <lb ed="X" n="0176c21"/><lb ed="R093" n="0930b02"/>精进。或禅定。或智慧。各占六度之一。唯一般若。能 <lb ed="X" n="0176c22"/><lb ed="R093" n="0930b03"/>破一切烦恼。则六度兼该。万行具备。当下即具<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0176c23"/><lb ed="R093" n="0930b04"/>体。即儒家所云。我欲仁斯仁至矣之谓。俚语所云。 <lb ed="X" n="0176c24"/><lb ed="R093" n="0930b05"/>放下屠刀。立地成<persName>佛</persName>。是也。大神者。言其至神速也。 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0177a" n="0177a"/> <lb ed="X" n="0177a01"/><lb ed="R093" n="0930b06"/>大明者。言其至明亮也。无上者。言其无可加也。无 <lb ed="X" n="0177a02"/><lb ed="R093" n="0930b07"/>等等者。言其莫与匹也。</p><p xml:id="pX35p0177a0210" cb:place="inline">〇自始至此为一段。</p><p xml:id="pX35p0177a0218" cb:place="inline">〇石 <lb ed="X" n="0177a03"/><lb ed="R093" n="0930b08"/>亭和尙云。是大神咒者。能驱生死之魔。是大明咒 <lb ed="X" n="0177a04"/><lb ed="R093" n="0930b09"/>者。能破长夜痴暗。是无上咒者。般若是最上发心。 <lb ed="X" n="0177a05"/><lb ed="R093" n="0930b10"/>是法中王。所以无上也。是无等等咒者。般若是六 <lb ed="X" n="0177a06"/><lb ed="R093" n="0930b11"/>度之第一義。无<persName>佛</persName>与之等齐也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a07"/><lb ed="R093" n="0930b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177a0701">南无净光秘密<persName>佛</persName>。法藏<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a08"/><lb ed="R093" n="0930b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177a0801">净光者。顶上净字说下。即波罗蜜也。净而日光。则 <lb ed="X" n="0177a09"/><lb ed="R093" n="0930b14"/>知当作静字解。秘密对语言解说。言皈依<persName>佛</persName>法者。 <lb ed="X" n="0177a10"/><lb ed="R093" n="0930b15"/>不用语言解说。而使性光常静。方是<persName>佛</persName>藏正法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a11"/><lb ed="R093" n="0930b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177a1101">狮子吼神足幽王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a12"/><lb ed="R093" n="0930b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177a1201">师与狮通。释迦初生。自行七步。一手擎天。一手指 <lb ed="X" n="0177a13"/><lb ed="R093" n="0930b18"/>地。张目四顾。如狮子吼。以示上天下地。唯我独尊。 <lb ed="X" n="0177a14"/><lb ed="R093" n="0931a01"/>而神足遍照幽冥也。</p><p xml:id="pX35p0177a1409" cb:place="inline">〇石亭和尙云。神足通<persName>佛</persName>。得 <lb ed="X" n="0177a15"/><lb ed="R093" n="0931a02"/>六通而成道。六通者。天眼通。天耳通。他心通。宿命 <lb ed="X" n="0177a16"/><lb ed="R093" n="0931a03"/>通。漏尽通。神足通。即如意通。神足通者。于一刹那。 <lb ed="X" n="0177a17"/><lb ed="R093" n="0931a04"/>而到四天下也。幽王者。所处静寂而不动也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a18"/><lb ed="R093" n="0931a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177a1801"><persName>佛</persName>告<name role="" type="person">须弥灯王</name><persName>佛</persName>。法护<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a19"/><lb ed="R093" n="0931a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177a1901">金刚经所载。<persName>如来</persName>告须菩提云。我于燃灯<persName>佛</persName>。师法 <lb ed="X" n="0177a20"/><lb ed="R093" n="0931a07"/>无所得。盖<persName>佛</persName>法必心无所住。故告须菩提。法无所 <lb ed="X" n="0177a21"/><lb ed="R093" n="0931a08"/>得。正所以护持<persName>佛</persName>法也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a22"/><lb ed="R093" n="0931a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177a2201">金刚藏狮子遊戏<persName>佛</persName>宝勝<persName>佛</persName>神通<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177a23"/><lb ed="R093" n="0931a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177a2301">金刚藏所载。有色相有空相。所载莊严法像。变化 <lb ed="X" n="0177a24"/><lb ed="R093" n="0931a11"/>神妙。皆如狮子遊戏于世也。世人以此谓<persName>佛</persName>之勝 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0177b" n="0177b"/> <lb ed="X" n="0177b01"/><lb ed="R093" n="0931a12"/>境。而宝贵之。其实不过<persName>佛</persName>之神通耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b02"/><lb ed="R093" n="0931a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177b0201">药师琉璃光<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b03"/><lb ed="R093" n="0931a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177b0301">药以疗病为功。师以训导为能。琉璃者。借<persName>佛</persName>国帝 <lb ed="X" n="0177b04"/><lb ed="R093" n="0931a15"/>靑宝石。极其明净者。以喩<persName>佛</persName>身。言医治众生。必先 <lb ed="X" n="0177b05"/><lb ed="R093" n="0931a16"/>性体。极其光明也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b06"/><lb ed="R093" n="0931a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177b0601">普光功德山王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b07"/><lb ed="R093" n="0931a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177b0701"><persName>佛</persName>居山中。而功德普遍十方。即儒家光被四表。格 <lb ed="X" n="0177b08"/><lb ed="R093" n="0931b01"/>于上下也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b09"/><lb ed="R093" n="0931b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177b0901">善住功德宝王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b10"/><lb ed="R093" n="0931b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177b1001">作善功德。住于一方也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b11"/><lb ed="R093" n="0931b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177b1101">过去七<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b12"/><lb ed="R093" n="0931b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177b1201">石亭和尙云。一梵语毘婆尸<persName>佛</persName>。华云智光圆满。二 <lb ed="X" n="0177b13"/><lb ed="R093" n="0931b06"/>梵语<name role="" type="person">尸弃<persName>佛</persName></name>。华云大智光也。即根本智。三梵语毘 <lb ed="X" n="0177b14"/><lb ed="R093" n="0931b07"/>舍浮<persName>佛</persName>。华云遍一切自在。四梵语<name role="" type="person">拘留孙<persName>佛</persName></name>。华云 <lb ed="X" n="0177b15"/><lb ed="R093" n="0931b08"/>永断烦恼。五梵语拘那含牟尼<persName>佛</persName>。华云能仁寂默。 <lb ed="X" n="0177b16"/><lb ed="R093" n="0931b09"/>以寂默故。不住生死。以能仁故。不住涅槃。悲智双 <lb ed="X" n="0177b17"/><lb ed="R093" n="0931b10"/>运。利物无穷也。</p><p xml:id="pX35p0177b1707" cb:place="inline">〇以上皆指修持<anchor xml:id="nkr_note_add_0177b1701" n="0177b1701"/><anchor xml:id="beg0177b1701" n="0177b1701"/>已<anchor xml:id="end0177b1701"/>成者焉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b18"/><lb ed="R093" n="0931b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177b1801">未来贤劫千<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177b19"/><lb ed="R093" n="0931b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177b1901">按三十<persName>佛</persName>国记所载。贤劫千<persName>佛</persName>名。千小儿生于恒 <lb ed="X" n="0177b20"/><lb ed="R093" n="0931b13"/>水上流国。其母生一肉胎。掷之恒水。为他国王收 <lb ed="X" n="0177b21"/><lb ed="R093" n="0931b14"/>养。後长大。甚勇健。所往征伐。无不摧服。次伐其所 <lb ed="X" n="0177b22"/><lb ed="R093" n="0931b15"/>生本国。国王大忧。其母夫人。登城东高楼。语云。汝 <lb ed="X" n="0177b23"/><lb ed="R093" n="0931b16"/>是我子。何故作逆伦事。始不信。後详言之。则放弓。 <lb ed="X" n="0177b24"/><lb ed="R093" n="0931b17"/>伏拜其母。而拜其父。世儒以<persName>佛</persName>为无父无君。故他 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0177c" n="0177c"/> <lb ed="X" n="0177c01"/><lb ed="R093" n="0931b18"/><persName>佛</persName>出处皆不载。此独擧之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c02"/><lb ed="R093" n="0932a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c0201">千五百<persName>佛</persName>。万五千<persName>佛</persName>。五百化身<persName>佛</persName>。百亿金刚藏<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c03"/><lb ed="R093" n="0932a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c0301">贤劫千<persName>佛</persName><persName>佛</persName>名也。而以未来贯下者。皆以藉喩未 <lb ed="X" n="0177c04"/><lb ed="R093" n="0932a03"/>来修持者而言。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c05"/><lb ed="R093" n="0932a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c0501">定光<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c06"/><lb ed="R093" n="0932a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c0601">即普光王<persName>如来</persName>也。此独擧定光者。盖言定而後能 <lb ed="X" n="0177c07"/><lb ed="R093" n="0932a06"/>静。无论过去未来。欲求静者。必先求定耳。通卷所 <lb ed="X" n="0177c08"/><lb ed="R093" n="0932a07"/>称<persName>佛</persName>名。皆有至理。岂泛然杂擧。</p><p xml:id="pX35p0177c0813" cb:place="inline">〇净光秘密<persName>佛</persName>至 <lb ed="X" n="0177c09"/><lb ed="R093" n="0932a08"/>此为一段。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c10"/><lb ed="R093" n="0932a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c1001">六方六<persName>佛</persName>名号。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c11"/><lb ed="R093" n="0932a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c1101">此句即下文东南西北上下六句。总冒人生于东。 <lb ed="X" n="0177c12"/><lb ed="R093" n="0932a11"/>长于南。成于西。归于北。魂陞于天。魄降于地。故云 <lb ed="X" n="0177c13"/><lb ed="R093" n="0932a12"/>六方。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c14"/><lb ed="R093" n="0932a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c1401">东方宝光月殿月妙尊音王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c15"/><lb ed="R093" n="0932a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c1501">宝光言性体之可宝也。月殿月之芽也。音影也。言 <lb ed="X" n="0177c16"/><lb ed="R093" n="0932a15"/>人之始生性体之光。如月中之影。其体甚微。而实 <lb ed="X" n="0177c17"/><lb ed="R093" n="0932a16"/>至尊至妙也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c18"/><lb ed="R093" n="0932a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c1801">南方树根花王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c19"/><lb ed="R093" n="0932a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c1901">言有根者。自能发花也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c20"/><lb ed="R093" n="0932b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c2001">西方皂王神通<g ref="#CB08504">焰</g>花王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c21"/><lb ed="R093" n="0932b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c2101">世间如一大染场。必神通廣大。方能世<g ref="#CB08504">焰</g>不染也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c22"/><lb ed="R093" n="0932b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c2201">北方月殿淸净<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c23"/><lb ed="R093" n="0932b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0177c2301">人之身後。归至淸净。如月之晦也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0177c24"/><lb ed="R093" n="0932b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0177c2401">上方无数精进宝首<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0178a" n="0178a"/> <lb ed="X" n="0178a01"/><lb ed="R093" n="0932b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a0101">首元始也。淸明之气上陞。自能精进不<anchor xml:id="nkr_note_add_0178a0101" n="0178a0101"/><anchor xml:id="beg0178a0101" n="0178a0101"/>已<anchor xml:id="end0178a0101"/>。而保其 <lb ed="X" n="0178a02"/><lb ed="R093" n="0932b07"/>元善之初也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a03"/><lb ed="R093" n="0932b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a0301">下方善寂月音王<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a04"/><lb ed="R093" n="0932b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a0401">昏浊之气下降。如月中之影。尽归寂灭也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a05"/><lb ed="R093" n="0932b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a0501">无量诸<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a06"/><lb ed="R093" n="0932b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a0601">诸<persName>佛</persName>皆从无量劫修行而成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a07"/><lb ed="R093" n="0932b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a0701">多宝<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a08"/><lb ed="R093" n="0932b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a0801">言性体之可宝也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a09"/><lb ed="R093" n="0932b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a0901">释迦牟尼<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a10"/><lb ed="R093" n="0932b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a1001">释迦之義。云能仁。牟尼之義。云寂默。能仁者。即心 <lb ed="X" n="0178a11"/><lb ed="R093" n="0932b16"/>性无边。含容一切。寂默者。即性体本寂。动静不干 <lb ed="X" n="0178a12"/><lb ed="R093" n="0932b17"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a13"/><lb ed="R093" n="0932b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a1301">弥勒<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a14"/><lb ed="R093" n="0933a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a1401">弥无不也。言性体上达无不。勒住之。而不使下达 <lb ed="X" n="0178a15"/><lb ed="R093" n="0933a02"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a16"/><lb ed="R093" n="0933a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a1601">阿閦<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a17"/><lb ed="R093" n="0933a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a1701">閦初也。阿合乎人之始初也。</p><p xml:id="pX35p0178a1712" cb:place="inline">〇石亭和尙云。阿閦 <lb ed="X" n="0178a18"/><lb ed="R093" n="0933a05"/>不动常住法性。故亦此意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a19"/><lb ed="R093" n="0933a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a1901">弥陀<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a20"/><lb ed="R093" n="0933a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a2001">无量寿<persName>佛</persName>也。</p><p xml:id="pX35p0178a2006" cb:place="inline">〇东南西北上下六句。言人人皆具 <lb ed="X" n="0178a21"/><lb ed="R093" n="0933a08"/><persName>佛</persName>性。下言有修持之功。所以成无量寿<persName>佛</persName>也。</p><p xml:id="pX35p0178a2118" cb:place="inline">〇六 <lb ed="X" n="0178a22"/><lb ed="R093" n="0933a09"/>方六合名号至此。又为一段。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a23"/><lb ed="R093" n="0933a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178a2301">中央一切众生。在<persName>佛</persName>世界中者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178a24"/><lb ed="R093" n="0933a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178a2401">众生兼人物而言。自开闢至今。皆有<persName>佛</persName>持世。故云 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0178b" n="0178b"/> <lb ed="X" n="0178b01"/><lb ed="R093" n="0933a12"/>在<persName>佛</persName>世界中。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b02"/><lb ed="R093" n="0933a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b0201">行住于地上。及在虚空中。慈忧于一切众生。各令安 <lb ed="X" n="0178b03"/><lb ed="R093" n="0933a14"/>稳休息。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b04"/><lb ed="R093" n="0933a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b0401">言由定而静。方能安人安物也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b05"/><lb ed="R093" n="0933a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b0501">昼夜修持。心常求诵此经。能灭生死苦。消伏于毒害。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b06"/><lb ed="R093" n="0933a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b0601">伏即金刚经降伏其心之谓。毒害即杂妄恶诸念。 <lb ed="X" n="0178b07"/><lb ed="R093" n="0933a18"/>是也。<persName>佛</persName>与言求功名得功名。求富贵得富贵。求子 <lb ed="X" n="0178b08"/><lb ed="R093" n="0933b01"/>息得子息。而此毒言生死毒害者。盖恐人之入子 <lb ed="X" n="0178b09"/><lb ed="R093" n="0933b02"/>贪嗔痴耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b10"/><lb ed="R093" n="0933b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b1001">那摩<note place="inline">那摩与南无通</note>大明观世音。观明观世音。高明观世音。 <lb ed="X" n="0178b11"/><lb ed="R093" n="0933b04"/>开明观世音。药王菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b12"/><lb ed="R093" n="0933b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b1201">向称星宿光长者。持药普施众生。四百四病。无不 <lb ed="X" n="0178b13"/><lb ed="R093" n="0933b06"/>除愈。即能灭生死苦也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b14"/><lb ed="R093" n="0933b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b1401"><name role="" type="person">药上菩萨</name>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b15"/><lb ed="R093" n="0933b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b1501">药王菩萨之弟。即电光长者曰。我兄<anchor xml:id="nkr_note_add_0178b1501" n="0178b1501"/><anchor xml:id="beg0178b1501" n="0178b1501"/>但<anchor xml:id="end0178b1501"/>治身病。不 <lb ed="X" n="0178b16"/><lb ed="R093" n="0933b09"/>医心病。即将两手擎药。施于众生。贪嗔痴病悉灭。 <lb ed="X" n="0178b17"/><lb ed="R093" n="0933b10"/>菩提智慧即生。十恶化为十善。六尘化为六度。有 <lb ed="X" n="0178b18"/><lb ed="R093" n="0933b11"/>著化为无住。即所谓消伏于毒害也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b19"/><lb ed="R093" n="0933b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b1901"><name role="" type="person">文殊师利</name>菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b20"/><lb ed="R093" n="0933b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b2001">文殊与世文迥异。道德足为人师。而有利济者也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b21"/><lb ed="R093" n="0933b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b2101">普贤菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b22"/><lb ed="R093" n="0933b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b2201">德无不遍曰普。祐上利下曰贤。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b23"/><lb ed="R093" n="0933b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178b2301">虚空藏菩萨。地藏菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178b24"/><lb ed="R093" n="0933b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178b2401">指上天下地而言也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0178c" n="0178c"/> <lb ed="X" n="0178c01"/><lb ed="R093" n="0933b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178c0101">淸凉宝山一万菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c02"/><lb ed="R093" n="0934a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c0201">宝山。即方寸之谓。言此心淸凉。则万事万念。皆能 <lb ed="X" n="0178c03"/><lb ed="R093" n="0934a02"/>照见。或云淸凉宝山地藏王处。现在金陵。今指心 <lb ed="X" n="0178c04"/><lb ed="R093" n="0934a03"/>言。恐未是。不知向称灵台。方寸灵台。即<persName>佛</persName>之灵台 <lb ed="X" n="0178c05"/><lb ed="R093" n="0934a04"/>也。借以喩心淸凉。宝山何必拟实看。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c06"/><lb ed="R093" n="0934a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178c0601">普光王<persName>如来</persName>。化勝菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c07"/><lb ed="R093" n="0934a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c0701"><persName>如来</persName>者。如人之本来。即儒家复初之谓。言不失其 <lb ed="X" n="0178c08"/><lb ed="R093" n="0934a07"/>初心者。其光普照一切。虽外缘千变万化。而自能 <lb ed="X" n="0178c09"/><lb ed="R093" n="0934a08"/>勝之也。</p><p xml:id="pX35p0178c0904" cb:place="inline">〇石亭和尙云。<persName>如来</persName>者。无所从来。亦无所 <lb ed="X" n="0178c10"/><lb ed="R093" n="0934a09"/>去。故名<persName>如来</persName>。普光者。其光普照。而无些微逃遁也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c11"/><lb ed="R093" n="0934a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178c1101">念念诵此经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c12"/><lb ed="R093" n="0934a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c1201">念念者。言无一念夹杂之谓。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c13"/><lb ed="R093" n="0934a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX35p0178c1301">七<persName>佛</persName><persName>世尊</persName>即说咒曰。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c14"/><lb ed="R093" n="0934a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c1401">七<persName>佛</persName>即过去七<persName>佛</persName>也。咒祝也。以是法而祝之。使从 <lb ed="X" n="0178c15"/><lb ed="R093" n="0934a14"/>所祈也。咒或诸<persName>佛</persName>密语。出于心術妙用。冥加之功。 <lb ed="X" n="0178c16"/><lb ed="R093" n="0934a15"/>不可得而思议。或鬼神主名。呼其主则妖魅窜伏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c17"/><lb ed="R093" n="0934a16"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0178c1701">離波離波帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c18"/><lb ed="R093" n="0934a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c1801">離去世上一切风波也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c19"/><lb ed="R093" n="0934a18"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0178c1901">求诃求诃帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c20"/><lb ed="R093" n="0934b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c2001">诃者。一切法无因。寂静无住。乃淸净不生不灭之 <lb ed="X" n="0178c21"/><lb ed="R093" n="0934b02"/>義也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c22"/><lb ed="R093" n="0934b03"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0178c2201">陀罗尼帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c23"/><lb ed="R093" n="0934b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0178c2301">华云总持。摧邪立正。殄恶生善。皆总而持之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0178c24"/><lb ed="R093" n="0934b05"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0178c2401">尼诃啰帝</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0179a" n="0179a"/> <lb ed="X" n="0179a01"/><lb ed="R093" n="0934b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0179a0101">将邪正善恶一切扫除也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a02"/><lb ed="R093" n="0934b07"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0179a0201">毘離尼帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a03"/><lb ed="R093" n="0934b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0179a0301">毘尼。即六度中之精进不<anchor xml:id="nkr_note_add_0179a0301" n="0179a0301"/><anchor xml:id="beg0179a0301" n="0179a0301"/>已<anchor xml:id="end0179a0301"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a04"/><lb ed="R093" n="0934b09"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0179a0401">摩诃迦帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a05"/><lb ed="R093" n="0934b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0179a0501">迦者。仁之体。摩诃迦帝。言仁体之廣大也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a06"/><lb ed="R093" n="0934b11"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0179a0601">真灵乾帝</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a07"/><lb ed="R093" n="0934b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0179a0701">真性之灵。与天合德。即上天之载。无声无臭也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a08"/><lb ed="R093" n="0934b13"/><cb:div type="orig"><p cb:type="dharani" xml:id="pX35p0179a0801">娑婆诃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0179a09"/><lb ed="R093" n="0934b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX35p0179a0901">娑者。无言说義。婆者。一切法平等。诃者。一切法无 <lb ed="X" n="0179a10"/><lb ed="R093" n="0934b15"/>因。寂静无住。淸净不生不灭之義。言<persName>佛</persName>无言说致 <lb ed="X" n="0179a11"/><lb ed="R093" n="0934b16"/>万古一切悉致淸净不生不灭也。</p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0179a12"/><lb ed="R093" n="0934b17"/> <lb ed="X" n="0179a13"/><lb ed="R093" n="0934b18"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead><persName>佛</persName>说高王观世音经註解<note place="inline">终</note></cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0179a14"/> <lb ed="X" n="0179a15"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 648-C 高王经原起</cb:mulu><head>No. 648-C <lb ed="X" n="0179a16"/><lb ed="R093" n="0935a01"/> 高王经原起</head> <lb ed="X" n="0179a17"/> <lb ed="X" n="0179a18"/><lb ed="R093" n="0935a02"/><p xml:id="pX35p0179a1801">昔五代时。有高欢国王。为相州郡主。好杀。适宝藏 <lb ed="X" n="0179a19"/><lb ed="R093" n="0935a03"/>官孙敬德。误犯重法。囚禁就死。忽梦见一僧曰。汝 <lb ed="X" n="0179a20"/><lb ed="R093" n="0935a04"/>持诵观世音经一千遍。当脱刑名。敬德曰。今在禁 <lb ed="X" n="0179a21"/><lb ed="R093" n="0935a05"/>中。安得经典。僧曰。吾口授汝。睡觉。敬书便无忘失。 <lb ed="X" n="0179a22"/><lb ed="R093" n="0935a06"/>虔心诵念。得九百遍。文案<anchor xml:id="nkr_note_add_0179a2201" n="0179a2201"/><anchor xml:id="beg0179a2201" n="0179a2201"/>已<anchor xml:id="end0179a2201"/>成。王遂令赴市斩之。 <lb ed="X" n="0179a23"/><lb ed="R093" n="0935a07"/>敬德问监使。市之远近。监使者曰。问之何故。敬德 <lb ed="X" n="0179a24"/><lb ed="R093" n="0935a08"/>曰。时夜梦。一僧令持观世音经千遍。当得免死。今 <pb ed="X" xml:id="X35.0648.0179b" n="0179b"/> <lb ed="X" n="0179b01"/><lb ed="R093" n="0935a09"/>尙欠一百。请求缓行随路。急念满数。至市。监使宣 <lb ed="X" n="0179b02"/><lb ed="R093" n="0935a10"/>敕斩之。身首不损。刀折三段。呈王。王骇提问。汝何 <lb ed="X" n="0179b03"/><lb ed="R093" n="0935a11"/>幻術。令得如此。敬德曰。实无幻術。因在狱中畏死。 <lb ed="X" n="0179b04"/><lb ed="R093" n="0935a12"/>祈祷观音。忽梦。一僧教诵观世音经一千遍。获福 <lb ed="X" n="0179b05"/><lb ed="R093" n="0935a13"/>如是。王谓敬德曰。汝勝于我。与<persName>佛</persName>何异。王唤典狱 <lb ed="X" n="0179b06"/><lb ed="R093" n="0935a14"/>者。书是经。令诸罪人合死者。各持诵千遍。斩之。取 <lb ed="X" n="0179b07"/><lb ed="R093" n="0935a15"/>验悉应。王乃敕下。令民普诵。用证福果。世遂传称 <lb ed="X" n="0179b08"/><lb ed="R093" n="0935a16"/>高王观世音经云。</p></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0175a1601" to="#end0175a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0175b0201" to="#end0175b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0175c1401" to="#end0175c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0176b1701" to="#end0176b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0177b1701" to="#end0177b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0178a0101" to="#end0178a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0178b1501" to="#end0178b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0179a0301" to="#end0179a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0179a2201" to="#end0179a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0175001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0175001">此註解从西来妙谛录出</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0175a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0175a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0175b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0175b0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0175c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0175c1401">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0176b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0176b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0177b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0177b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0178a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0178a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0178b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0178b1501">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0179a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179a0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0179a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0179a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>